دخانیات؛ سیگار، قلیان، ناس، پیپ، ویپ

"به نام خدا"

سومین جلسه از دور چهل‌ونهم کارگاه‌های آموزشی کنگره۶۰، نمایندگی عمان‌سامانی (شهرکرد)، به استادی مسافر یزدان، نگهبانی مسافر حمید و دبیری مسافر حمید، با دستور جلسه «دخانیات؛ سیگار، قلیان، ناس، پیپ، ویپ» روز یکشنبه 10 خردادماه ۱۴۰۵ برگزار شد.

خلاصه صحبت‌های استاد:
سلام دوستان یزدان هستم، یک مسافر. خداوند را برای فرصت حضور در کنگره و آموزش شاکر و سپاسگزارم. تشکر ویژه دارم از راهنمای عزیزم که مسیر رهایی را به من نشان دادند، همچنین از آقا محسن، مسئول محترم «اوتی» و سایر خدمتگزاران سپاسگزارم. موضوع سخن امروز ما «دخانیات» است؛ معضلی که بسیاری آن را تنها یک عادت می‌دانند، اما در واقعیت، یک «جایگزینیِ مزمن» و مخرب در سیستم حیاتی انسان است.

برای درک اثر دخانیات، باید با «سد خونی مغز» آشنا شویم. خداوند در بدن انسان، سیستمی هوشمند تعبیه کرده که اجازه نمی‌دهد هر ماده‌ای از خون وارد سلول‌های مغز شود. برخلاف سایر سلول‌های بدن که مواد مغذی را به راحتی جذب و ضایعات را دفع می‌کنند، سلول‌های مغز بسیار حساس‌اند. تنها مواد محلول در چربی و مواد ناقطبی خاصی مانند اکسیژن و دی‌اکسید کربن اجازه عبور از این سد را دارند. متأسفانه مواد مخدر، روان‌گردان‌ها، کافئین و دخانیات، همگی «محلول در چربی» هستند و با فریب دادن این سیستم، به راحتی به دژ نفوذناپذیر مغز وارد شده و بیوشیمی آن را مختل می‌کنند.

نیکوتین؛ دارویی که به سم تبدیل شد
نیکوتین در بدن به شکل «نیکوتین‌آمید» وجود دارد و نقشی حیاتی در سوخت‌وساز سلولی ایفا می‌کند. اما وقتی از طریق سیگار وارد بدن می‌شود، سیستم تولید داخلیِ بدن تنبل شده و از کار می‌افتد. نکته اینجاست که سیگار، بدترین روشِ دریافت نیکوتین است. در کنار نیکوتین، ما ۴۷۰۰ نوع سم دیگر، از جمله «قطران» را وارد بدن می‌کنیم. وقتی این ترکیب سمی وارد خون می‌شود، تا ۷ ساعت در چرخه گردش خون باقی مانده و با هر بار پمپاژ قلب، به مغز حمله می‌کند. این روند باعث می‌شود تولید «دوپامین» طبیعی (عامل سرخوشی و نشاط) مختل شود؛ به طوری که فرد بدون مصرف سیگار، دچار افسردگی و خمودگیِ شدید می‌شود. باید دانست که به دلیل وجود «سد خونی مغز»، داروهای مهمی مثل شیمی‌درمانی یا پنی‌سیلین هم نمی‌توانند به راحتی وارد مغز شوند، اما نیکوتین با عبور از این سد، فرماندهی مغز را به دست می‌گیرد.

تخریب ریه؛ از کار افتادن ظرفیت‌های تنفسی
ریه انسان از سه بخش (زون ۱، ۲ و ۳) تشکیل شده است. در حالت عادی و استراحت، تنها بخش کوچکی از ریه فعال است و با ورزش و فعالیت بدنی، زون‌های دوم و سوم نیز وارد چرخه می‌شوند تا اکسیژن‌رسانی و ترشح دوپامین افزایش یابد. اما مصرف دخانیات باعث می‌شود «قطران» در بخش‌های پایینی ریه رسوب کرده و عملاً یک‌سوم پایینی ریه را از کار بیندازد. در واقع سیگار نه تنها سد دفاعی مغز را می‌شکند، بلکه ظرفیت‌های حیاتی تنفسی را نیز مسدود می‌کند که نتیجه آن چیزی جز سرطان‌های ریه، دهان، حنجره، سکته‌های قلبی و مغزی و پوکی استخوان نیست.

در نهایت باید گفت که ورزش، جایگزینیِ هوشمندانه برای دخانیات است. ورزش با تحریک ترشح طبیعی دوپامین و افزایش حجم ریه، باعث نشاط و سلامت پایدار می‌شود؛ مسیری که دقیقاً در نقطه مقابلِ تخریبِ ناشی از دخانیات قرار دارد. بدن ما یک کارخانه عظیم و بی‌نظیر است؛ بیایید با آگاهی از این سازوکارها، اجازه ندهیم با چهار هزار و هفتصد سمِ مهلک، این شهرِ وجودی به ویرانه‌ای مبدل شود. رهایی از دخانیات، بازگشت به تعادل و احیای دوباره‌یِ قدرتِ تصمیم‌گیریِ بدن است.

از همه شما سپاسگزارم که به صحبت‌های من توجه نمودید.

عکس‌برداری: مسافر رحیم لژیون دوازدهم
نگارش: مسافر فرشید لژیون دوازدهم
ویراش و ارسال: مسافر حمید لژیون نوزدهم

لژیون خدمتگزار: بخش OT
با احترام گروه سایت و مرزبان خبری نمایندگی عمان سامانی، مسافر وحید