عذرخواهی نشانه ضعف نیست

در این سی‌دی درباره منیت و تأثیر آن بر زندگی انسان صحبت می‌شود. منیت شاید در ظاهر موضوع ساده‌ای به نظر برسد؛ اما می‌تواند نقش زیادی در رفتار و روابط ما داشته باشد. منیت زمانی شکل می‌گیرد که انسان برای خودش جایگاهی بالاتر از واقعیت در نظر بگیرد. این حالت ممکن است به‌دلیل علم، تجربه و موفقیت یا به‌خاطر ظاهر موقعیت و توانایی‌های فرد به وجود بیاید.

وقتی منیت در انسان زیاد می‌شود. ممکن است تصور کند همیشه حق با اوست و کمتر بتواند اشتباهاتش را ببیند. در چنین شرایطی پذیرفتن حرف دیگران دشوار می‌شود و گاهی حتی نصیحت و تجربه آن‌ها را هم نمی‌پذیریم. شاید فکر کنیم چون تجربه‌ای داریم همیشه نظر ما درست است. درحالی‌که هر انسانی می‌تواند از دیگران چیزهای تازه‌ای یاد بگیرد. به نظر من، یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌های منیت این است که انسان را از یادگیری دور می‌کند. کسی که خودش را کامل بداند دیگر به‌دنبال یادگیری نمی‌رود. برای یادگرفتن، ابتدا باید بپذیریم که همه‌چیز را نمی‌دانیم.

انسان زمانی رشد می‌کند که بتواند اشتباهاتش را بپذیرد. منیت گاهی اجازه نمی‌دهد به‌ راحتی بگوییم «اشتباه کردم» و ممکن است برای حفظ غرورمان اشتباه خود را توجیه کنیم. این رفتار می‌تواند باعث اختلاف با خانواده و دوستان شود. منیت فقط به رابطه ما با دیگران آسیب نمی‌زند؛ گاهی رابطه ما را با خودمان هم خراب می‌کند. ممکن است به‌دنبال تأیید دیگران باشیم و دوست داشته باشیم از ما تعریف کنند تا احساس خوبی داشته باشیم. اگر چنین اتفاقی نیفتد شاید ناراحت یا عصبانی شویم.

منیت گاهی خودش را در حسادت، رقابت و مقایسه با دیگران نشان می‌دهد. مقایسهٔ همیشگی، آرامش انسان را می‌گیرد؛ چون پیوسته می‌خواهد از دیگران بهتر باشد. درحالی‌که هر انسانی نقاط قوت و ضعف خودش را دارد و مهم این است که هر دو را بشناسیم. از دیدگاه من، منیت زمانی خطرناک‌تر می‌شود که از وجود آن در خودمان آگاه نباشیم. گاهی فکر می‌کنیم مشکل از دیگران است. درحالی‌که بهتر است ابتدا خودمان را بررسی کنیم.

شناخت خود می‌تواند یکی از راه‌های مقابله با منیت باشد. وقتی رفتار و افکارمان را می‌سنجیم، بهتر می‌توانیم نقاط ضعف خود را بشناسیم. فروتنی نیز کمک‌کننده است. فروتنی به این معنا نیست که خودمان را کوچک و بی‌ارزش بدانیم؛ بلکه یعنی توانایی‌هایمان را بشناسیم و درعین‌حال به دیگران احترام بگذاریم. هیچ انسانی از همه بهتر و کامل‌تر نیست. هرکسی ممکن است چیزی داشته باشد که ما از آن بی‌خبر باشیم. پس بهتر است همیشه از دیگران چیزهای خوب یاد بگیریم.

منیت حتی می‌تواند وارد کارهای مثبت هم بشود. برای مثال، ممکن است کاری برای دیگران انجام دهیم و بعد انتظار داشته باشیم همه از ما تعریف کنند. در این حالت، شاید هدف اصلی کارمان تحت‌ تأثیر منیت قرار گرفته باشد. مهم است کار درست را انجام دهیم نه اینکه فقط دیده شویم. همچنین باید مراقب باشیم خوبی‌ها و موفقیت‌هایمان باعث غرور نشود و دیگران را به‌خاطر آن‌ها تحقیر نکنیم.

منیت ممکن است آرام‌آرام وارد زندگی ما شود، به همین دلیل لازم است رفتار و افکارمان را بررسی کنیم. منیت را نمی‌توان فقط با حرف‌زدن از بین برد، باید در رفتار و عمل خود نیز تغییر ایجاد کنیم. گاهی لازم است سکوت کنیم و فقط گوش دهیم، بپذیریم که نظر ما تنها درست نیست و اگر به کسی بدی کرده‌ایم، از او عذرخواهی کنیم. عذرخواهی نشانه ضعف نیست؛ بلکه نشانه قدرت و آگاهی است.

برداشت من از این سی‌دی این است که منیت می‌تواند مانعی در مسیر تکامل انسان باشد. انسان زمانی رشد می‌کند که خودش را با گذشته خودش مقایسه کند، نه اینکه همیشه به‌دنبال برتری نسبت به دیگران باشد. اگر خودمان را بهتر بشناسیم، به دیگران احترام بگذاریم و از تجربه‌هایشان استفاده کنیم، کم‌کم از منیت فاصله می‌گیریم. هدف این است که به تعادل برسیم و ارزش واقعی خود را بشناسیم. به نظر من، شناخت منیت یکی از قدم‌های مهم برای رسیدن به آرامش و رشد در زندگی است.

منبع: سی‌دی منیت
نویسنده: همسفر مریم رهجوی راهنما همسفر رقیه (لژیون سوم)
رابط‌خبری: همسفر فرخنده رهجوی راهنما همسفر رقیه (لژیون سوم)
ویرایش و ارسال: همسفر سمیرا رهجوی راهنما همسفر زهره  (لژیون اول) دبیر اول سایت
همسفران نمایندگی بندر‌عباس