پس‌انداز کردن خود حکمتی و معجزه‌ای دارد

به‌طور کلی، در وادی اول روی تفکر کار کردیم. در وادی دوم، با موضوع «هیچ موجودی جهت بیهودگی قدم به حیات نگذاشته است» آشنا شدیم. در وادی سوم دریافتیم که در مسیر درمان اعتیاد، فقط باید روی توانایی‌های خودمان حساب باز کنیم. در وادی چهارم سعی می‌کنیم برای مسائل حیاتی خودمان، جایگاه و مسئولیت قدرت مطلق یا خداوند، و جایگاه و مسئولیت خودمان را تا حد امکان مشخص و مرزبندی کنیم. در وادی‌های تفکر، که شامل وادی‌های اول، دوم و سوم بود، برایمان مشخص گردید که بیشترین بار مسئولیت حیات ما بر عهدهٔ خودمان است. حال ممکن است گریزگاه دیگری نیز وجود داشته باشد که از زیر بار مسئولیت خودمان شانه خالی کنیم و آن گریزگاه این است که کلیهٔ بار مسئولیت زندگی خودمان را، به‌صورت حق‌به‌جانب و به‌عنوان یک حرکت نمادی، الهی و عرفانی، از روی سخاوت و بزرگواری، به خداوند واگذار کنیم.

حالا تمام تفکراتی که در وادی‌های یک تا چهار روی آن‌ها کار کردیم، سر جای خود؛ اما اگر این‌ها وارد عمل نشوند، اصلا هم نمی‌ارزند. جان کلام اینکه: «تفکری که به عمل درنیاید، هیچ ارزشی ندارد.» بلد بودن زمانی ارزشمند است که بتوانیم آن را به کار بگیریم و از آن استفاده کنیم. اگر نتوانیم از آن استفاده کنیم، هیچ ارزشی ندارد.

جهان ذهنی، جهان بسیار پیچیده‌ای است که از شدت پیچیدگی، قادر نیستیم آن را درک کنیم؛ مثل کرهٔ زمین که روی آن راه می‌رویم، اما آن را نمی‌بینیم. وادی‌های یک تا چهار روی جهان ذهنی ما کار می‌کنند، ولی در وادی پنجم، از جهان ذهنی فراتر قدم می‌گذاریم و هر چیزی را که ذهن ساخته است، به مرحلهٔ عملیاتی درمی‌آوریم؛ در واقع، وارد جهان عملیاتی می‌شویم. در این وادی، اگر نتوانیم ساختارهای ذهنی و تفکرات خود را به ساختارهای عملیاتی تبدیل کنیم، هیچ‌گاه به نتیجه نمی‌رسیم و به قول معروف، «با حلواحلوا گفتن، دهان شیرین نمی‌شود.»

در وادی پنجم، چند مرحله نام برده می‌شود که طی کردن آن‌ها به ما کمک می‌کند. برای تبدیل انسانی بی‌تعادل و به‌هم‌ریخته به انسانی متعادل و موجه، فقط یک راه وجود دارد و آن هم تزکیه و پالایش انسان است؛ یعنی دوری از ضدارزش‌ها و حرکت به سمت ارزش‌ها.

پله اول: برگشت از ضدارزش‌ها: هر کس به درون خود برود و لحظه‌ای فکر کند، به‌درستی می‌داند که انجام چه عملی ارزشمند و انجام چه عملی ضدارزش است. به‌طور کلی، چند ضدارزش که تمام جهان آن‌ها را به رسمیت می‌شناسند، نام می‌بریم: دروغ گفتن، دزدی، رشوه دادن و رشوه گرفتن، پیمان‌شکنی، مصرف مواد مخدر، غیبت، شهادت دروغ، تجاوز به حریم دیگران، تجسس در کار دیگران و... که این‌ها مجموعه‌ای از ضدارزش‌ها هستند.

پله دوم: خودداری: گاهی اوقات برای انجام دادن کاری، هرچه فکر می‌کنیم، به نتیجه نمی‌رسیم؛ به عبارت دیگر، نمی‌دانیم انجام آن کار به نفع ما است یا به ضرر ما و یا انجام آن، ارزش است یا ضدارزش. در این شرایط، عقل سالم حکم می‌کند که از انجام آن کار خودداری کنیم.

پله سوم: قناعت: باید یاد بگیریم از ساده‌ترین چیزها و از کمترین امکانات، بهترین‌ها را به وجود آوریم و بدانیم که فرق زیادی بین قناعت کردن و خسیس بودن وجود دارد.

پله چهارم: صبر: طبیعت برای مهیا کردن تولیدات خود، همیشه به زمان نیاز دارد. صبر عبارت است از پشت سر گذاشتن، طی کردن یا تحمل زمان، همراه با تلاش و کوشش لازم برای رسیدن به هدف تعیین‌شده.

پله پنجم: تجسس، قضاوت و غیبت: بعضی انسان‌ها بدون حقوق و دستمزد، در امور شخصی دیگران به جاسوسی و تجسس می‌پردازند. پس از فضولی، تجسس و کسب اطلاعات ناقص، بی‌سروته و غلط، بر کرسی قضاوت جلوس می‌فرمایند، نطق می‌کنند و همه‌جا پشت سر این و آن به سخن‌پراکنی می‌پردازند و در آخر، این دیوار روی سر خودشان خراب می‌شود و باید بدانند که مقصر، جهل و نادانی خودشان هستند.

پله ششم: پس‌انداز: شرط عقل حکم می‌کند که اگر نانی برای خوردن نداریم و پس از یک هفته گرسنگی و بی‌نانی، یک نان مهیا شد، نباید همهٔ آن را بخوریم، بلکه نصف آن را بخوریم و نیمهٔ دیگر را برای روز دیگری پس‌انداز کنیم.‌ پس‌انداز کردن، خود حکمتی و معجزه‌ای دارد که تا به آن دست نیابیم، متوجه قدرت و برکت آن نخواهیم شد.

پله هفتم: وکیل، رضا، تسلیم: شایسته است که در تمام مراحل زندگی، با تفکر، تلاش و کوشش حرکت کنیم و همواره قدرت مطلق را وکیل خود گردانیم. با قلب، زبان و عمل، به آنچه از طرف او برای ما تقدیر می‌شود، رضایت داشته باشیم. حال اگر از این دو مرحله، یعنی وکیل و رضا، عبور کنیم، می‌توانیم وارد مرحلهٔ تسلیم محض در مقابل قدرت مطلق گردیم. در مقام تسلیم، ما را خواسته‌ای نیست، جز خواستهٔ قدرت مطلق؛ نه موافقتی داریم و نه مخالفتی. این مرحله سخت و دشوار است و در واقع، مرحله‌ای است که برای بعضی سخت و برای بعضی دیگر سهل است.

منبع: کتاب عشق، سی‌دی وادی پنجم
نویسنده: همسفر حدیث رهجوی راهنما همسفر فرشته (لژیون سوم)
رابط خبری: همسفر مریم رهجوی راهنما همسفر فرشته (لژیون سوم)
ویرایش و ارسال: همسفر هستی رهجوی راهنما همسفر رویا (لژیون اول) نگهبان سایت
همسفران نمایندگی ابوریحان تهران